Translate

Παρασκευή, 28 Ιουλίου 2017

ΕΠΙΣΚΟΠΟΥ ΙΕΡΕΜΙΑ, Η ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΑΜΑΡΤΙΑΣ


IEΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ
ΓΟΡΤΥΝΟΣ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΠΟΛΕΩΣ


ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΠΑΛΑΙΑΣ ΔΙΑΘΗΚΗΣ
(Σειρά μαθημάτων πό τόν Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη
Γόρτυνος καί Μεγαλοπόλεως ερεμία)




ΠΕΡΙ ΑΜΑΡΤΙΑΣ
(Συνέχεια πό τό προηγούμενο)

3. παγκοσμιότητα τς μαρτίας

Οἱ Ἰσραηλτες πίστευαν τι λοι οἱ ἄνθρωποι εναι μαρτωλοί. Θά ναφέρω μερικά χωρία πό τήν Παλαιά Διαθήκη γιατό: Σολομών στήν προσευχή του νώπιον τοΚυρίου καί νώπιον λης τς κκλησίας τοῦ Ἰσραήλ επε: «Οκ στιν νθρωπος, ς οχ μαρτήσεται» (Γ´ Βασ. 8,46). Ψαλμωδός πάλιν, προσευχόμενος στόν Θεό, τόν παρακαλενά μήν τόν κρίνει, γιατί δέν μπορενά σταθεκανείς δίκαιος νώπιόν Του· «μή εσέλθς ες κρίσιν μετά τοδούλου σου, τι οδικαιωθήσεται νώπιόν σου πς ζν» (142,2). Καί ν Θεός μς λέγξει γιά τά μαρτήματά μας, ποιός μπορενά σταθεῖ ὄρθιος νώπιόν Του; «άν νομίας παρατηρήσς, Κύριε Κύριε, τίς ποστήσεται;» (Ψαλμ. 129,3). Τά μαρτήματά μας εναι πολλά. Κανείς δέν γνωρίζει τά παραπτώματά του, στά ποα χωρίς νά τό θέλει καί χωρίς νά τό ντιληφθεῖ ἔχει ποπέσει. Γιατό καί λέγει πάλι Ψαλμωδός: «Παραπτώματα τίς συνήσει; κ τν κρυφίων μου – λέγει πρός τόν Θε´– καθάρισόν με» (Ψαλμ. 18,13). διδάσκαλος τς Σοφίας διαπιστώνει τι δέν πάρχει κανείς πού νά μπορενά καυχηθεῖ ὅτι χει γνή καρδιά, καθαρή πό μαρτίες: «Τίς καυχήσεται – λέγει –γνήν χειν τήν καρδίαν; τίς παρρησιάσεται καθαρός εναι πό μαρτιν;» (Παροιμ. 20,9). κόμη ὁ Ἐκκλησιαστής λέγει καί μία λλη φοβερή λήθεια. Λέγει –ν ρμηνεύω καλς τό κείμενο –τι καί ατές οκαλές μας πράξεις δέν εναι καθαρές, γιατί χουν μέσα τους νοχή, εναι σπιλωμένες μέ τήν μαρτία, τόν γωισμό λόγου χάριν: «νθρωπος οκ στι δίκαιος ν τγ, ς ποιήσει γαθόν καί οχ μαρτήσεται» (κκλ. 7,20). γαθοποιομε λλά καί συγχρόνως μαρτάνοντες, λόγτς καθάρτου καρδίας μας. Καί ὁ Ἐλιφάζ Θαιμανίτης διατυπώνει μέ ρωτηματικό τρόπο τήν μαρτωλότητα λων τν νθρώπων καί λέγει: «Μή καθαρός σται βροτός ναντίον τοΚυρίου ἤ ἀπό τν ργων ατοῦ ἄμεμπτος νήρ;» (ώβ 4,17). Βλ. καί 15,14. Καί Βαλδάδ Σαυχίτης λέγει τι δέν εναι δυνατόν νά πάρξει νθρωπος, πού τόν νομάζει «γέννημα γυναίκας», καί νά εναι καθαρός: «Πς γάρ σται δίκαιος βροτός ναντι Κυρίου; τίς ν ποκαθαρίσαι ατόν γεννητός γυναικός;» (ώβ 25,4). Καί ὁ ἴδιος ὁ Ἰώβ λέγει τι δέν εναι κανείς καθαρός πό τόν μολυσμό τς μαρτίας, κόμη καί ν ζήσει μιά μέρα πάνω στήν γ: «Τίς γάρ καθαρός σται πό ρύπου; λλοθείς, άν καί μία μέρα βίος ατοῦ ἐπί τς γς» (ώβ 14,4). λλά εναι ραο καί ατό πού λέγει Σοφία Σειράχ, τι καί φωτεινός λιος σκοτεινιάζει!... Καί ατό βέβαια, τό νά χει σκότος μαρτίας, συμβαίνει στόν νθρωπο, πού ποτελεται πό σάρκα καί αμα: «Τί φωτεινότερον λίου; Καί τοτο κλείπει. Καί πονηρός νθυμηθήσεται σάρκα καί αμα» (17,31). Γιατό λέγει τελικς Σοφία Σειράχ νά μήν ποστρεφόμεθα κανένα πού μαρτάνει, γιατί λοι εμεθα μαρτωλοί: «Μή νείδιζε νθρωπον ποστρέφοντα πό μαρτίας· μνήσθητι τι πάντες σμέν ν πιτιμίοις» (Σ. Σειρ. 8,5). κόμη καί ατόν τόν νώχ καί τόν Νε καί τόν ώβ (Γεν. 5,24. 6,9. ώβ 1,1.8. 2,3), πού παινονται πολύ στήν Παλαιά Διαθήκη γιά τό τι πρξαν δίκαιοι, καί ατούς κόμη δέν πρέπει νά τούς θεωρομε ς ντελς ναμαρτήτους.
ς ατία ατς τς μαρτίας τν νθρώπων, ἡ ὁποία φθάνει μέχρι τόν πρτο νθρωπο, Παλαιά Διαθήκη βρίσκει τήν ροπή τοῦ ἀνθρώπου πρός τήν μαρτία, τήν δυναμία του πρός ατήν, στό τι «γκειται διάνοια τοῦ ἀνθρώπου πιμελς πί τά πονηρά κ νεότητος ατο» (Γεν. 8,21). ς ατία βέβαια ατς τς ροπς πρός τήν μαρτία γιά τήν Παλαιά Διαθήκη, ν καί δέν λέγεται σαφς, μως πονοεται δυνατά, εναι τό μάρτημα τν προπατόρων (βλ. Γεν. κ. 3). ροπή πρός τήν μαρτία μφωλεύει στήν καρδιά τοῦ ἀνθρώπου, γιατό καί στήν Παλαιά Διαθήκη τό ατημα τν νθρώπων εναι καθαρμός τς καρδις: «Καρδίαν καθαράν κτσον ν μοί Θεός» (Ψαλμ. 50,12). καρδιά τοῦ ἀνθρώπου χει καί καλές καί κακές πιθυμίες, χει βάθος μεγάλο: «Βαθεα καρδία τοῦ ἀνθρώπου παρά πάντα καί νθρωπός στι καί τίς γνώσεται ατόν;» (ερ. 17,9). πό τήν καρδιά τοῦ ἀνθρώπου προέρχονται οπράξεις τς ζως, καλές κακές.
Ατή τάση τοῦ ἀνθρώπου πρός τήν μαρτία πάρχει πό τήν μικρή του λικία, «κ νεότητος ατο» (Γεν. 8,21). Ὁ ἄνθρωπος ρέπει περισσότερο πρός τό κακό, παρά πρός τόν καλό, παρουσιάζεται δέ στήν Παλαιά Διαθήκη τι ροπή ατή πρός τό κακό εναι κληρονομημένη πό τήν γέννησή του. Ψαλμωδός λέγει: «δού ν νομίαις συνελήφθην καί ν μαρτίαις κίσσησέ με μήτηρ μου» (Ψαλμ. 50,7). Βλ. καί Ψαλμ. 57,4. Ζητεῖ ὅμως ποιητής πό τόν Θεό, μαζί μέ τήν καθαρότητα τς καρδις Του, νά τοδώσει καί τήν δύναμή του, «πνεμα εθές» (Ψαλμ. 50,12), γιά νά τόν θεσταθερά πρός τό καλό καί νά πράττει μόνο ατό. Παλαιά Διαθήκη τονίζει τήν πό τόν γεννήτορα κληρονομία τς μαρτίας, γιατό καί παραθέτει καί μερικές σκανδαλώδεις σκηνές, γιά νά δηλώσει τήν χι πό καλό προπάτορα καταγωγή τν Χαναναίων ἤ ἄλλων χθρν τοῦ Ἰσραήλ (βλ. Γεν. 9,20 ξ. 19,30 ξ.).
Σοφία Σολομντος παρουσιάζει τόν Θεό νά φέρεται μέ συμπάθεια πρός τούς νθρώπους καί νά τούς δίνει τρόπους καί καιρόν μετανοίας, κριβς γιατί εναι «μφυτος», πως λέγεται κακία τους:
«δίδους τόπον μετανοίας, οκ γνον τι πονηρά γένεσις ατν καί μφυτος κακία ατν καί τι ομή λλαγῇ ὁ λογισμός ατν ες τόν αἰῶνα. Σπέρμα γάρ ν κατηραμένον π᾽ ἀρχς, οδέ ελαβούμενός τινα φος μάρτανον δειαν δίδους» (12,10-11).